Breadcrumb

Breadcrumbs

Web Content Display

Jak minimalizować ryzyko inwestycji w fundusze inwestycyjne?


Odpowiedź na pytanie: "Czy inwestowanie w fundusze inwestycyjne jest bezpieczne" zależy od naszego apetytu na zyski. Im więcej pragniemy zarobić, tym na większe ryzyko musimy się przy tym zgodzić. Samo pojęcie ryzyka obejmuje możliwość czasowej lub trwałej straty na rachunku inwestycyjnym lub nie osiągnięcie zakładanej stopy zwrotu.
Na szczęście ryzyko inwestycji w fundusze inwestycyjne można ograniczać.
Poniżej przedstawiamy listę potencjalnych rodzajów ryzyka wraz z informacjami, jak można je minimalizować przy inwestycjach w fundusze.

Ryzyko inwestycyjne

Zarządzaniem powierzonymi środkami na rynkach kapitałowych zajmują się specjaliści. Nie oznacza to jednak, że są nieomylni i że potrafią przewidywać  przyszłość. Nieoczekiwane przez nich zmiany na rynkach, mogą spowodować obniżenie wycen jednostek zarządzanych funduszy czyli spadek naszego kapitału.
 
Na szczęście klienci mają możliwość wyboru pomiędzy kilkoma rodzajami funduszy różniących się wrażliwością na ryzyko giełdowych wahań, a co za tym idzie, w różnym stopniu podlegającym okresowym spadkom wartości wycen.
Z tego punktu widzenia, najczęściej oferowane fundusze dzielą się na 3 grupy:

  • Agresywne. Zalicza się do nich fundusze akcyjne, surowcowe, nieruchomości. Inwestują w aktywa najbardziej ryzykowne czyli  te których wartość  waha się najbardziej. Dają więc potencjalnie możliwości najlepszych i najgorszych stóp zwrotu.
  • Mieszane. Ich portfele składają się z akcji i obligacji w różnych proporcjach. Oferowane zyski są niższe niż w agresywnych, ale przy jednocześnie niższym ryzyku.
  • Bezpieczne. Obejmują fundusze dłużne, gotówkowe i pieniężne. Inwestują głównie w obligacje czy bony skarbowe, czyli w płynne instrumenty finansowe o niskiej zmienności. Pod względem potencjalnego ryzyka stanowią najbezpieczniejszy wybór przy umiarkowanym zysku.

Jedną z metod obniżenia ryzyka inwestycyjnego jest dywersyfikacja.  Polega na podzieleniu środków finansowych na różne nieskorelowane ze sobą instrumenty, celem obniżenia ryzyka. Dywersyfikując portfel powinniśmy dobrać do portfela jednocześnie fundusze o różnym ryzyku, np. akcyjny i pieniężny. Ich proporcje w portfelu  mogą się zmieniać wraz z wahaniami koniunktury gospodarczej.

Ryzyko systemowe

Pieniądze wpłacone do funduszu są traktowane jako wydzielony majątek, niezależny od majątku Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych (TFI), które nim zarządza. Oznacza to, że bankructwo TFI nie powinno wpływać na bezpieczeństwo majątku klientów.
Wszystkie aktywa funduszu przechowuje depozytariusz, którym może być tylko bank dysponujący wysokimi kapitałami własnymi. Dba on również o zgodność operacji wykonywanych przez fundusz z prawem i regulaminem, a w razie konieczności może dokonać likwidacji funduszu i rozdziału środków pomiędzy jego uczestników. W przypadku bankructwa depozytariusza, przechowywane aktywa funduszu są wyłączone z masy upadłościowej banku.
Kontrolę nad działaniem funduszy sprawuje Komisja Nadzoru Finansowego, która m.in. nadzoruje przestrzeganie obowiązków informacyjnych: publikacji statutu, rocznych i półrocznych sprawozdań finansowych zarządzanych funduszy.

Jak widać, zagrożenie, że nasze pieniądze w funduszu przepadną bez wieści jest niskie.
Niestety, nie oznacza to, że nie możemy ich stracić. Aby zminimalizować ewentualny wpływ bankructwa na płynność własnych środków, możemy je dzielić, wpłacając do kilku TFI jednocześnie.

Ryzyko walutowe i sposoby zabezpieczania się przed nim

Wybierając fundusz inwestujący w aktywa zagraniczne narażamy się na dodatkowe ryzyko, którego skala zależy od zmian kursu walut do złotego. O ile zabezpieczeniem tego ryzyka nie zajmuje się sam fundusz, wskazane jest zadbanie o to we własnym zakresie. Można to zrobić np. za pomocą platformy forexowej, oferującej szeroką gamę par walutowych przy niewielkim koszcie handlu nimi. Pomóc mogą w tym również banki oferujące stosowne instrumenty zabezpieczające.

Ryzyko płynności

Wynika z niemożliwości dokonania przez fundusz transakcji na rynku papierów wartościowych z uwagi na zawieszenie obrotu niektórymi z nich albo z powodu braku wystarczającej ilości ofert. Taka sytuacja może spowodować znaczące skoki kursów tych instrumentów, co z kolei wpłynie na wycenę samego funduszu w nie inwestującego. Najczęściej dotyczy to małych spółek giełdowych.
W celu minimalizacji takiego ryzyka warto zwrócić uwagę na rodzaj kupowanego funduszu (czy inwestuje w małe i średnie spółki) oraz przeznaczyć większą część środków na zakup funduszy inwestujących w duże i renomowane firmy.

Ryzyko związane z czasem

Przy planowaniu inwestycji w fundusze, inwestor obok oczekiwanej stopy zwrotu, powinien określić w jakim czasie planuje ją uzyskać. Nieoczekiwana zmiana koniunktury może spowodować odsunięcie w czasie zysków. Jeśli zbiegnie się to z potrzebą wypłaty części środków, wpłynie to negatywnie na wynik – będziemy musieli sprzedać fundusze w niekorzystnym momencie.

Tego rodzaju ryzyko można redukować przynajmniej na trzy sposoby:

  • przy założeniach krótkich horyzontów inwestycyjnych (perspektywa miesięcy zamiast lat) zalecany jest niski udział funduszy agresywnych,
  • posiadanie tzw. pogotowia kasowego czyli części portfela w najmniej zmiennych funduszach bezpiecznych. W sytuacjach awaryjnych jesteśmy w stanie zamienić tę część na gotówkę.
  • ograniczenie częstego dokonywania zakupów i sprzedaży jednostek funduszy (tzw. timing). W przypadku nieprofesjonalnych inwestorów, timing może prowadzić do tzw. luki behawioralnej, czyli niekorzystnej różnicy między osiągniętym zyskiem a stopą zwrotu z pasywnego trzymania funduszy.

Odpowiadając na pytanie „czy inwestowanie w fundusze jest bezpieczne?" trzeba mieć świadomość, że ryzyko na rynku kapitałowym jest nie do uniknięcia i tylko jego poniesienie prowadzi do zysków wyższych niż z tradycyjnych lokat. Można je jednak redukować, chociażby stosując opisane powyżej rozwiązania. Pomoże to nam poprawić komfort inwestowania w fundusze.

podziel się: poleć stronę